Het windpark

Het windpark
Energiecoöperatie LochemEnergie, Walow BV en duurzaam energiebedrijf Pure Energie hebben een idee voor een windpark in het gebied ten oosten van Exel, in de gemeente Lochem: Windpark Papenslagweg. Met de drie moderne windmolens die in het gebied mogelijk zijn, kunnen we veel duurzame elektriciteit opwekken. De omgeving kan nauw betrokken zijn bij dit windpark en erin meedoen. Hoe? Dat leest u hier.

Op deze pagina staat informatie over:

  • De locatie van het windpark;
  • De beoogde afmetingen van de windmolens;
  • Visualisaties van de windmolens;
  • Informatie over het energieopslagsysteem dat we bij het windpark willen plaatsen;
  • Hoeveel duurzame elektriciteit het windpark kan opwekken.

Locatie
Het plangebied van Windpark Papenslagweg ligt in het oosten van de gemeente Lochem, ten oosten van de plaats Exel en nabij de grens met de gemeente Hof van Twente/provincie Overijssel. De windmolens zijn beoogd op agrarische percelen tussen de Papenslagweg, Exelseweg en de grens met Hof van Twente/Overijssel. We denken dat er een reële mogelijkheid is om hier drie moderne windmolens te realiseren. Op de plattegrond hieronder is met de gele lijn het plangebied geschetst waar ruimte lijkt voor drie windmolens. Lees hier meer over waar op moet worden gelet bij de locatiekeuze voor windmolens.

Op onderstaande plattegrond ziet u het plangebied aangegeven met de gele ovaal (tekst loopt door onder de afbeelding)

2025 02 05 projectgebied Windpark Papenslagweg

Indicatieve posities van de windmolens
We zijn nog terughoudend met het communiceren van exacte posities van de windmolens, omdat ons initiatief nog pril is. De posities van de windmolens kunnen in een later stadium nog verschuiven. We kunnen op basis van algemene vuistregels wel een eerste inschatting maken waar de windmolens kunnen komen binnen het plangebied, maar dit is dus nadrukkelijk onder voorbehoud. Deze posities zijn op basis van de aannames en inschattingen van dit moment. Er volgt nog een lang proces met veel onderzoek dat tot verandering van posities kan leiden. Onder dat voorbehoud plaatsen we hieronder een plattegrond met daarop de huidige, indicatieve en beoogde posities van de windmolens. Dat zijn de blauwe stippen op de plattegrond (tekst loopt door onder de afbeelding).

2023 05 16 plattegrond posities WP Papenslagweg blauwe stippen 1

Moderne windmolens
De windmolens krijgen waarschijnlijk een ashoogte van circa 180 meter en een rotordiameter van circa 200 meter. Dat betekent dat een wiek circa 100 meter is en de tiphoogte - het bovenste puntje als een wiek rechtovereind staat - ongeveer 280 meter zal zijn. Nader onderzoek naar bijvoorbeeld slagschaduw, geluid en ecologie, wijst uit wat de uiteindelijke afmetingen van de windmolens worden. Lees hier waarom de hoogte van een windmolen belangrijk is en welke voordelen dit heeft (tekst loopt door onder de illustratie die termen als ashoogte en rotordiameter uitlegt).

Kernbegrippen Windmolens Pure Energie Verkleind

Visualisaties
Hieronder staat een video met visualisaties van de drie beoogde windmolens vanaf diverse locaties rondom het plangebied. De windmolens op de visualisaties hebben een ashoogte van 180 meter, een rotordiameter van 200 meter en een tiphoogte van 280 meter (tekst loopt door onder de video).

Mogelijk energieopslagsysteem bij het windpark
Mogelijk willen we ook een energieopslagsysteem (EOS, ook wel batterij) bij het windpark plaatsen. In elk geval houden we daar in het onderzoek dat voor het windpark wordt uitgevoerd, rekening mee. Uit het onderzoek wordt duidelijk wat het effect van het EOS op de omgeving kan zijn, ook in combinatie met het windpark. Hieronder leggen we meer uit over de kerngegevens van dit EOS en waarom we een EOS bij het windpark willen.

Locatie en afmetingen van EOS
Onze beoogde plek voor het EOS is in de buurt van een van de windmolens, in de buurt van de Papenslagweg. Enkele kerngegevens voor het EOS op dit moment zijn de volgende:

  • De beoogde locatie is op circa 600 meter afstand van de dichtstbijzijnde woning.

  • Op dit moment verwachten we dat het EOS een vermogen kan hebben van circa 24 megawatt (MW). Dit sluit aan op het verwachte maximale vermogen van het windpark.

  • Op dit moment verwachten we dat het EOS een oppervlakte van maximaal 1.600 vierkante meter kan krijgen. Dat is bijvoorbeeld een gebied van 40 x 40 meter. De trend is dat er meer energie kan worden opgeslagen in kleinere batterijen, dus mogelijk wordt het voor EOS benodigde gebied kleiner.

  • Met de kennis over de huidige EOS-systemen verwachten we dat het hoogste punt van de installaties circa 4 meter zal zijn. Dit geldt dan voor enkele onderdelen. De meeste onderdelen zijn lager. Op dit moment verwachten we daarvan een hoogte van circa 2,5 tot 3,5 meter. Er zijn ook systemen in opkomst waarbij het hoogste punt lager is dan de genoemde circa 4 meter.

Op onderstaande plattegrond staat de beoogde plek van de batterij aangegeven met het blauw ovaal. Een belangrijke opmerking hierbij is dat dit het zoekgebied voor de batterij is. Dit gebied is groter dan de 1.600 vierkante meter waar we nu vanuit gaan. Binnen dit zoekgebied moet nog de exacte positie van de batterij worden bepaald. Dat is ook onderdeel van de uit te voeren onderzoeken voor het windpark (tekst loopt door onder de plattegrond).

2026 04 16 EOS WP Papenslagweg

Waarom een EOS?
Energieopslag, ook bij wind- en zonneparken, komt steeds vaker voor. Er zijn meerdere redenen waarom dit verstandig of nodig is. De hoofdreden is dat de energietransitie een volgende fase in gaat. Naast het opwekken van duurzame elektriciteit is het nu ook belangrijk om vraag en aanbod van deze elektriciteit bij elkaar te brengen. Een EOS is daarvoor onmisbaar.

Op een dag met veel wind en zon kan niet alle opgewekte elektriciteit op het elektriciteitsnet worden gezet. Andersom zijn er momenten dat er veel vraag is naar elektriciteit, maar dat er minder wind- en zonne-energie is. Een overschot aan elektriciteit van het ene moment kan in het EOS worden opgeslagen. Dit kan dan uit het EOS worden gehaald als er op een ander moment een tekort dreigt. Dit helpt ook om overbelasting van het elektriciteitsnet te voorkomen.

Toepassing van een EOS voorkomt ook dat opgewekte elektriciteit verloren gaat. Als er teveel wordt geproduceerd op een bepaald moment, moeten de windmolens zonder EOS mogelijk worden uitgezet. Met een EOS kunnen de windmolens blijven produceren en gaat de elektriciteit in het EOS. Deze elektriciteit kan dan later alsnog worden gebruikt. Op die manier wordt voorkomen dat op schaarstemomenten extra elektriciteit moet worden opgewekt met fossiele brandstoffen. Een EOS blijkt in toenemende mate ook nodig om een windpark financieel haalbaar te laten zijn.

Verder kunnen de netbeheerders het EOS gebruiken om het elektriciteitsnet in balans te houden. Netbeheerders moeten continu zorgen dat de vraag naar en het aanbod van elektriciteit min of meer hetzelfde zijn. Maar soms wordt er ineens meer of juist minder elektriciteit opgewekt of juist meer of minder verbruikt dan was voorspeld. De netbeheerders moeten dat dan opvangen. Dat kan heel snel door elektriciteit uit een EOS te halen of hier in te stoppen.

Als het EOS bij het windpark wordt geplaatst, kan het systeem op dezelfde kabels worden aangesloten als het windpark. Daarom is plaatsing nabij het windpark gewenst: het voorkomt dat er extra kabels over langere afstand nodig zijn. Ook kan dan een overschot aan elektriciteit vanuit het windpark direct worden opgeslagen. Zo ontstaat één punt waar opwek, transport, opslag en afname van elektriciteit samenkomen. Dat draagt bij aan een efficiënt, goed stuurbaar en betaalbaar energiesysteem.

Veel duurzame elektriciteit
De beoogde windmolens zijn groot, maar wekken daardoor ook veel op. Als de wieken twee keer zo lang worden, wekt een windmolen vier keer zoveel op. De verwachte opbrengst van drie van dergelijke windmolens samen is circa 90.000.000 kilowattuur (kWh) per jaar. Dat is bijvoorbeeld evenveel als circa 48 procent van het totale huidige elektriciteitsverbruik in de gemeente Lochem.

Moderne windmolens zijn efficiënter
Moderne windmolens met dergelijke afmetingen zijn aanzienlijk efficiënter. Als de wieken van een windmolen twee keer zo lang worden, wekt deze vier keer zoveel elektriciteit op. Overal in het land bereiken windmolens inmiddels deze afmetingen. Dit is ingegeven door Rijksbeleid, uitgevoerd via de SDE++: veel duurzame energie tegen lage kosten. Door een fors hogere elektriciteitsproductie per windmolen daalt de kostprijs per opgewekte kilowattuur en wordt duurzame elektriciteit zo efficiënt mogelijk geproduceerd. Dat zorgt ervoor dat lagere windmolens inmiddels niet meer rendabel zijn en er moet worden uitgegaan van moderne windmolens.

Groter, maar niet meer effect op omgeving
Een grotere windmolen maakt niet automatisch meer geluid dan een kleinere windmolen. Tevens draaien grote windmolens langzamer rond. Regels voorkomen dat een grotere windmolen meer geluid en slagschaduw mag veroorzaken bij een woning dan een kleinere windmolen. Zo ontvangen woningen maximaal zes uur slagschaduw per jaar, ongeacht het aantal windmolens of het formaat. Meer weten?  Klik hier voor meer informatie over geluid en hier voor meer informatie over slagschaduw.